САААЕ-нің 2026–2030 жылдарға арналған даму стратегиясы
Орталық Азия білім беруді аккредиттеу қауымдастығының (САААЕ) 2026–2030 жылдарға арналған даму стратегиясы
1. Кіріспе
Жинақталған тәжірибені, халықаралық танылуды және Орталық Азия мемлекеттерінің білім сапасын қамтамасыз етудің бірыңғай тәсілдерін қалыптастыруға деген өсіп келе жатқан қажеттілігін ескере отырып, Хужанд және Алматы келісімдерімен САААЕ Орталық Азия білім сапасы федерациясының (ЦАФ) және еуропалық дерекқорлармен интеграцияланған Аккредиттелген білім беру бағдарламаларының Орталық Азия тізілімінің (ЦАФ Тізілімі) операторы болып айқындалды.
Қазіргі жағдайда білім беру бағдарламаларының салыстырмалылығын, аккредиттеу нәтижелерін өзара тануды, білім алушылар мен оқытушылардың академиялық ұтқырлығын, сондай-ақ сапаны қамтамасыз етудің ұлттық жүйелерінің интеграциясын қамтамасыз ету өңірдің орнықты дамуының негізгі факторларының біріне айналуда.
Осы Стратегия Қазақстан Республикасының білім беру саласындағы мемлекеттік саясатын, Орталық Азия мемлекеттерінің халықаралық міндеттемелерін және сапаны қамтамасыз етудің еуропалық стандарттарын ескере отырып, САААЕ-нің 2026–2030 жылдарға арналған басымдықтарын, мақсаттары мен даму бағыттарын айқындайды.
Басты стратегиялық мақсат: білім сапасын қамтамасыз етудің өңірлік жүйесін дамыту, аккредиттеу нәтижелерін өзара тану, сапаны бағалаудың ұлттық жүйелерін интеграциялау және өңірдегі білім беру ұйымдарының халықаралық бәсекеге қабілеттілігін арттыру арқылы Орталық Азияның Бірыңғай білім беру кеңістігін қалыптастыру.
2. Миссия және пайым
Миссия. Халықаралық деңгейде танылған аккредиттеу стандарттарын енгізу, өңірлік ынтымақтастықты дамыту және Орталық Азия мемлекеттерінің білім беру жүйелеріне деген сенімді нығайту арқылы білім сапасы мәдениетін қамтамасыз ету және ілгерілету.
Пайым. 2030 жылға қарай САААЕ — Еуропалық жоғары білім кеңістігіне және әлемдік білім беру қауымдастығына интеграцияланған Орталық Азияның Бірыңғай білім беру кеңістігінің жұмыс істеуін қамтамасыз ететін, халықаралық деңгейде танылған жетекші аккредиттеу органы және білім сапасын қамтамасыз етудің өңірлік жүйесінің үйлестірушісі.
3. Стратегиялық бағыттар
1-стратегиялық мақсат. Орталық Азияның Бірыңғай білім беру кеңістігін қалыптастыру
- Орталық Азия елдерінде білім сапасын қамтамасыз етудің бірыңғай тәсілдерін дамыту;
- Аккредиттелген білім беру бағдарламаларының Орталық Азия тізілімін жетілдіру;
- өңір мемлекеттері арасында аккредиттеу нәтижелерін өзара тану тетіктерін дамыту;
- Орталық Азия білім сапасы федерациясының (ЦАФ) қызметін үйлестіру;
- студенттер мен оқытушылардың академиялық ұтқырлығына жәрдемдесу;
- университеттер, жұмыс берушілер және аккредиттеу агенттіктері арасындағы өңірлік ынтымақтастықты дамыту.
2-стратегиялық мақсат. Білім сапасын сырттай қамтамасыз ету жүйесін жетілдіру
- аккредиттеу стандарттарын ESG, ENQA, EQAR, ENAEE талаптарына және халықаралық тәжірибелерге сәйкес тұрақты өзектендіру;
- аккредиттеу рәсімдерінің тәуелсіздігін, объективтілігін және ашықтығын қамтамасыз ету;
- сапаны сырттай бағалаудың тәуекелге бағдарланған тетіктерін дамыту;
- білім беру бағдарламаларының сапасын мониторингтеу жүйесін жетілдіру.
3-стратегиялық мақсат. Сараптамалық әлеуетті дамыту
- халықаралық деңгейдегі сарапшыларды даярлау;
- Орталық Азия сараптамалық қауымдастығын дамыту;
- сарапшыларды халықаралық сертификаттауды енгізу;
- сырттай бағалау рәсімдеріне жұмыс берушілердің, кәсіби қауымдастықтардың және студенттердің қатысуын кеңейту.
4-стратегиялық мақсат. Халықаралық ынтымақтастық және танылу
- ENQA, EQAR және ENAEE мүшелігін сақтау;
- сапаны қамтамасыз етудің халықаралық желілерімен ынтымақтастықты кеңейту;
- Erasmus+, Horizon Europe жобаларына және басқа да халықаралық бастамаларға қатысу;
- EUR-ACE Label қоса алғанда, халықаралық сапа белгілерін ілгерілету.
5-стратегиялық мақсат. Аккредиттеу жүйесін цифрлық трансформациялау
- аккредиттеу рәсімдерін цифрландыру;
- ЦАФ бірыңғай ақпараттық платформасын енгізу;
- электрондық құжат айналымын дамыту;
- білім сапасын мониторингтеу үшін талдамалық құралдарды пайдалану.
6-стратегиялық мақсат. Институционалдық орнықтылық
- корпоративтік басқаруды жетілдіру;
- қаржылық орнықтылықты қамтамасыз ету;
- қызметтің ашықтығы мен айқындығын арттыру;
- Қауымдастықтың өзінің ішкі сапаны қамтамасыз ету жүйесін дамыту.
4. Тиімділіктің негізгі көрсеткіштері
2030 жылға қарай мынадай нәтижелерге қол жеткізу көзделеді:
- Орталық Азияның Бірыңғай білім беру кеңістігін кеңейту;
- САААЕ аккредиттеу нәтижелерін танитын білім беру ұйымдарының санын арттыру;
- Аккредиттелген білім беру бағдарламаларының Орталық Азия тізілімін дамыту;
- САААЕ-нің халықаралық танылуын сақтау (ENQA, EQAR, ENAEE);
- халықаралық сапа белгілері бар білім беру бағдарламаларының санын арттыру;
- Орталық Азия елдерінің сараптамалық қауымдастығын кеңейту;
- аккредиттеу нәтижелерін өзара танудың арқасында академиялық ұтқырлықтың өсуі;
- негізгі аккредиттеу процестерін цифрландыру.
5. Стратегияның іске асырылуын мониторингтеу
Стратегияны іске асыру жыл сайынғы қызмет жоспарлары, тиімділіктің негізгі көрсеткіштері (KPI) жүйесі, ішкі мониторинг, тәуелсіз сырттай бағалау және САААЕ басқару органдары алдында тұрақты есеп беру арқылы жүзеге асырылады.
6. Қорытынды ережелер
Осы Стратегия САААЕ-нің 2026–2030 жылдарға арналған ұзақ мерзімді даму бағыттарын айқындайтын негіз қалаушы құжат болып табылады.
Стратегияны іске асыру білім сапасын қамтамасыз етудің тиімді өңірлік жүйесін қалыптастыруға, Орталық Азияның Бірыңғай білім беру кеңістігінің жұмыс істеуін қамтамасыз етуге, өңірдегі білім беру ұйымдарының халықаралық танылуын нығайтуға және олардың әлемдік білім беру кеңістігіндегі бәсекеге қабілеттілігін арттыруға мүмкіндік береді.